Blog Duurzaamheid


Dag allen!

Anno 2020 staan de kranten dagelijks vol met nieuws over klimaatproblemen. Als aardrijkskundedocent is dit natuurlijk een interessant thema. Ik volg de ontwikkelingen dan ook op de voet. En dan is er ook nog de discussie of de mens verantwoordelijk is voor deze problemen, én ook niet onbelangrijk: kán en móét de mens deze problemen oplossen? Omdat ik dit persoonlijk een belangrijk vraagstuk vind, en vanwege mijn overtuiging dat we als christenen mogen zorgdragen voor een leefbare aarde voor ál zijn bewoners, wil ik jullie wekelijks informeren over (hopelijk) interessante weetjes, nieuws, les- en leessuggesties, docu-tips en anderszins klimaat-verwante onderwerpen. Hoewel ik wellicht wel al zo wordt gezien, is het zeker niet de bedoeling als een soort klimaatevangelist op te treden. Ook wil ik niemand tegen de borst stoten als ik beladen onderwerpen probeer toe te lichten. Ik streef er in mijn eigen leven naar om bewust keuzes te maken die zo min mogelijk schade aan de natuur aanrichten. Daarbij probeer ik rekening te houden met mijn ecologische voetafdruk, zonder een krampachtig bestaan te leiden. Oneens of vragen: spreek me gerust eens aan, zodat we kunnen sparren over een onderwerp dat ons nog erg lang zal bezighouden. Word je er moe van, skip deze info en ga lekker naar bed!

Documentaire-tip: de docu ‘Before the flood’, te zien op Netflix. Hier reist (ja, per vliegtuig) Leonardo di Caprio de wereld over om aan den lijve te ondervinden wat de gevolgen zijn van de (huidige) klimaatveranderingen. Hij spreekt hier onder meer met wetenschappers en politici over hun overtuigingen, bewijzen en oplossingen.

Leessuggestie:  https://klimaatverandering.wordpress.com/wie-heeft-gelijk/. Mocht je je eens goed willen verdiepen in de voor- en tegenargumenten of vind je het simpelweg lastig om te beoordelen wie er nou wel of niet gelijk heeft in een discussie over bijvoorbeeld de opwarming van de aarde, lees dan dit artikel.

Met duurzame groet,

Tijmen van de Steeg


Duurzaamheid in je les

Hoe kun je duurzaamheid onder de aandacht van je leerlingen brengen?

Bij het thema ‘opwarming van de aarde’ denk je wellicht direct het eerst aan het vak aardrijkskunde. Toch kun je het onderwerp ‘duurzaamheid’ ook aan bod laten komen tijdens je dagopening of bij andere vakken. Waar je bij biologie zou kunnen onderwijzen over de manier waarop we aan ons voedsel komen en hoe gezond dat voedsel daadwerkelijk is, kun je bij economie wellicht ingaan op de manier waarop banken investeren in fossiele brandstoffen en/of groene energie.

Literatuur

Het boek ‘De verborgen impact’ (Porcelijn, 2017) beschrijft in drie delen onze verborgen impact, de gevolgen daarvan én niet onbelangrijk; hoe we dit kunnen oplossen. Persoonlijk vind ik het prettig als er niet alleen wordt gedacht in doemscenario’s, maar er ook wordt geprobeerd te denken in oplossingen. Tip: bestel als sectie Aardrijkskunde eens een paar boeken en ga met elkaar in gesprek over het onderwerp.

Voorbeeld

Toen ik mijn dominee een aantal jaar geleden hoorde prediken over onze impact op het milieu door alleen al de productie van één spijkerbroek vond ik dit maar overdreven. Nu, ca 7 jaar later, denk ik terug aan zijn preek waarin hij zich openlijk afvroeg of we niet zijn doorgeslagen in onze drang naar het kopen van spullen. We willen het niet graag horen, maar bij een duurzamer bestaan hoort ook een wat meer bescheiden manier van consumeren, waardoor er weer minder wordt geproduceerd (consuMINDEREN). Voor veel leerlingen is dit nog een ver-van-hun-bedshow en daarom is dit boek – inclusief afbeeldingen en diagrammen – geschikt om deze theorie te koppelen aan hun eigen handelen. Een voorbeeldje uit het boek gaat over de productie van één zo’n spijkerbroek. In 1 broek kan wel tot 10.000 liter water verborgen zitten (waarvan je 200 dagen kunt douchen) en komt 32kg CO2 vrij bij de productie van zo’n spijkerbroek (evenveel als 150 km autorijden).

Samenvatting boek

Kort samengevat stelt het boek dat onze problemen t.a.v. het milieu opgelost kunnen worden door te verduurzamen. Dit kunnen we doen door eco-positief leven te organiseren om binnen de draagkracht van de aarde te blijven. Dit kunnen we niet alleen, dus naar mijn mening is het zaak om onze visie hierover te onderwijzen in onze lessen. Ook voor vakken als natuurkunde (energie) en Duits (Duitsland haalt veel meer energie uit groene bronnen dan NL) is dit boek geschikt om lesideeën uit te halen.

Lestip:
Gebruik het hierboven omschreven boek om leerlingen bewust te maken van hun ecologische voetafdruk. Dit kun je doen door te beginnen over wat ze eten, waar onze energie vandaan komt, welke gevolgen onze consumptie heeft voor de natuur, welke middelen van transport veel CO2 uitstoten, wat er komt kijken bij de productie van een broek, hoe andere landen omgaan met duurzaamheid, hoe we vroeger aan ons eten kwamen etc. etc..

Duurzame energieleverancier

Wil je weten welke energieleveranciers er investeren in groene energie en wat voor duurzaamheidsscore zij scoren volgens de consumentenbond, check dan: https://www.consumentenbond.nl/energie-vergelijken/de-groenste-energieleverancier

Duurzame bank

Naast het kiezen voor een groene energieleverancier kun je ook bewust kiezen voor een bank die investeert in groene energie. Ook andere thema’s zoals mensenrechten en dierenwelzijn staan hoog in het vaandel van met name de ASN en de Triodosbank. Wil je weten waarin zij zich onderscheiden of wil je leerlingen laten opzoeken hoe hun bank presteert op diverse ethische aspecten, check dan:

  1. https://www.consumentenbond.nl/betaalrekening/beleid-van-banken
  2. https://eerlijkegeldwijzer.nl/bankwijzer/